Nawigacja

Historia z IPN

64. rocznica Poznańskiego Czerwca 1956

W czwartek 28 czerwca 1956 roku, o godz. 6.30, uruchomiono główną syrenę w Zakładach im. Józefa Stalina Poznań (ZISPO – ówczesna nazwa Zakładów Przemysłu Metalowego Hipolita Cegielskiego). Dla zgromadzonych w nich robotników – niezadowolonych ze swojej sytuacji bytowej, rozczarowanych pogarszającymi się warunkami pracy i ignorowaniem ich żądań przez władze – był to sygnał do rozpoczęcia manifestacji. W milczeniu wyszli z zakładów i skierowali pochód do centrum Poznania, w stronę siedzib władzy – Miejskiej Rady Narodowej (MRN) i Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (KW PZPR), aby w ten sposób zmusić ją do konkretnych rozmów i nakłonić do ustępstw na rzecz polepszenia warunków pracy i życia. „Na czele pochodu Cegielskiego szły kobiety pracujące na kamieniu przy szlifowaniu ręcznym pudeł wagonów. Obdarte, wychudzone, w wykoślawionych drewniakach – wyglądały jak prawdziwe katorżnice. Za nimi pracownicy montażu i spawacze. Szliśmy spokojnie, bez żadnych okrzyków” – wspominał jeden z uczestników. Tak rozpoczął się bunt robotników i mieszkańców Poznania, spowodowany przede wszystkim złymi warunkami życia, będącymi wynikiem realizacji planu sześcioletniego.

Złożeniem wieńca pod tablicą pamiątkową Fabryki Pojazdów Szynowych – dawna W3 rozpoczęły się tegoroczne uroczystości związane z uczczeniem pamięci bohaterów Powstania Poznańskiego Czerwca '56. Wspólną wiązankę złożyli Wojewoda Wielkopolski Łukasz Mikołajczyk, Marszałek Województwa Wielkopolskiego Marek Woźniak i Zastępca Prezydenta Miasta Poznania Jędrzej Solarski.

Pamięć uczestników zrywu, którzy jako pierwsi upomnieli się o Boga, wolność i chleb uczczono również w pozostałych miejscach pamięci, m.in. przy Bramie Głównej Zakładów Cegielskiego, pod tablicą pamiątkową ZNTK przy ulicy Roboczej, pod tablicą upamiętniającą poległych studentów na Politechnice Poznańskiej, pomnikiem adwokatów – obrońców w procesach Czerwca '56, na terenie dawnej zajezdni MPK przy ulicy Gajowej oraz tablicami pamiątkowymi Romka Strzałkowskiego, Petera Mansfelda, tablicą na murze szpitala im. Franciszka Raszei, pod Pomnikiem Poległych w Powstaniu Poznańskim oraz gmachu Komendy Wojewódzkiej Policji na ulicy Kochanowskiego i na skwerze im. Trzech Tramwajarek.

Główne obchody odbyły się na Placu Adama Mickiewicza. W uroczystościach pod Poznańskimi Krzyżami, w których uczestniczyli wicepremier Jadwiga Emilewicz, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Szymon Szynkowski vel Sęk, Wojewoda Wielkopolski Łukasz Mikołajczyk, kombatanci, parlamentarzyści, władze samorządowe miasta Poznania, województwa i powiatu poznańskiego, działacze Solidarności, uczestnicy robotniczych protestów, żołnierze amerykańscy stacjonujący w Wielkopolsce, harcerze oraz mieszkańcy miasta. Instytut Pamięci Narodowej reprezentował dyrektor poznańskiego oddziału dr hab. Rafał Reczek.

Pamięć bohaterów Czerwca '56 uczczono między innymi minutą ciszy oraz dźwiękiem syren. Wspomnieniami tamtych tragicznych dni podzielił się prezes Stowarzyszenia Poznańskiego Czerwca Jerzy Majchrzak. Oficjalną część uroczystości zakończyła ceremonia złożenia kwiatów przez delegacje.

  • Fot. WUW
    Fot. WUW
  • Fot. WUW
    Fot. WUW
  • Fot. WUW
    Fot. WUW
  • Fot. WUW
    Fot. WUW
  • Fot. WUW
    Fot. WUW
  • 28 czerwca 1956 we wspomnieniach uczestników protestu – spot o Poznańskim Czerwcu 1956

 

 

 

 

do góry