Nawigacja

Aktualności

CALL FOR PAPERS: Ogólnopolska, interdyscyplinarna konferencja naukowa „»Bóg, Honor, Ojczyzna«? Imponderabilia w wojsku, aparacie bezpieczeństwa i służbach specjalnych” – 9–10 czerwca 2022 (termin przyjmowania zgłoszeń: 31 października 2021)

Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach zaprasza do udziału w ogólnopolskiej, interdyscyplinarnej konferencji naukowej „»Bóg, Honor, Ojczyzna«? Imponderabilia w wojsku, aparacie bezpieczeństwa i służbach specjalnych”, która odbędzie się w dniach 9–10 czerwca 2022 r. w Częstochowie.

  • Narodowe Archiwum Cyfrowe, zespół Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny - Archiwum Ilustracji; opis zdjęcia: Wręczenie sztandaru 84. Pułkowi Piechoty, ufundowanego przez społeczeństwo poleskie. Gen. Tadeusz Kasprzycki wręcza sztandar płk Zawiślakowi;
data: październik 1936; sygn. 3/1/0/7/3018
    Narodowe Archiwum Cyfrowe, zespół Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny - Archiwum Ilustracji; opis zdjęcia: Wręczenie sztandaru 84. Pułkowi Piechoty, ufundowanego przez społeczeństwo poleskie. Gen. Tadeusz Kasprzycki wręcza sztandar płk Zawiślakowi; data: październik 1936; sygn. 3/1/0/7/3018

Imponderabilia według „Słownika Języka Polskiego” oznaczają rzeczy nieuchwytne i niedające się dokładnie zmierzyć lub obliczyć, mogące jednak wywierać wpływ na jakieś sprawy.

Ustawa Sejmu Ustawodawczego z 1 sierpnia 1919 r. o godłach i barwach Rzeczypospolitej Polskiej wprowadziła na chorągwie napis „Honor i Ojczyzna”. Dewiza ta została potwierdzona rozporządzeniem Prezydenta Ignacego Mościckiego z 13 grudnia 1927 r. o godłach i barwach państwowych oraz o oznakach, chorągwiach i pieczęciach, a następnie dekretem z 24 listopada 1937 r. o znakach wojska i marynarki wojennej. Dopiero dekret o zmianie dekretu prezydenta RP z 24 listopada 1937 r. który został podpisany przez prezydenta Władysława Raczkiewicza 15 października 1943 r., a tydzień później ogłoszony w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej wprowadził zapis „Bóg, Honor, Ojczyzna”. W okresie Polski Ludowej zniknęło słowo „Bóg”, ale często na sztandarach pojawiał się napis: „Honor, Ojczyzna, Socjalizm”. Powrót do hasła „Bóg, Honor, Ojczyzna” nastąpił w 1993 r., kiedy wprowadzono go jako element sztandarów jednostek wojskowych Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej ustawą z 19 lutego 1993 r. o znakach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

Konferencja będzie miała charakter interdyscyplinarny. Zapraszamy historyków, politologów, socjologów, psychologów, filozofów oraz pracowników nauki związanych ze służbami mundurowymi, specjalnymi, wojskiem, Policją i Strażą Graniczną.

Celem konferencji jest zaprezentowanie szczegółowych badań nad problemem postrzegania ojczyzny, patriotyzmu, suwerenności państwa, wiary w Boga, tradycji, honoru, etosu czy zasad etyki jakie miały towarzyszyć żołnierzom oraz funkcjonariuszom służb mundurowych i specjalnych w trzech okresach dziejowych 1918–1945, 1943–1990 oraz od 1990 r. do czasów współczesnych. Szczególnie interesujący jest aspekt porównania sposobu widzenia przez władze komunistyczne osobowości żołnierza czy funkcjonariusza aparatu represji Polski Ludowej a postrzegania kandydata do służb mundurowych i specjalnych w Polsce do 1939 r. czy po 1990 r.

Jak wyglądał etos żołnierza czy funkcjonariusza od 1918 r. do czasów współczesnych? Jak się to postrzeganie zmieniło w czasie? Jak odnoszono się do imponderabiliów w okresie II Rzeczypospolitej i Polski Ludowej? Jak postrzegano suwerenność państwa i do jakich tradycji się odwoływano w szkołach wojskowych czy ośrodkach szkolenia służb specjalnych? Jak działały sądy honorowe? Na co zwracano uwagę przy przyjmowaniu do służb mundurowych i specjalnych? Jak postrzegano kiedyś, a jak postrzega się obecnie patriotyzm, służbę ojczyźnie, honor? Chcielibyśmy na konferencji poruszyć postrzeganie przez władze i przełożonych zjawisk (zarówno w kontekście przepisów jak i pragmatyki) zdrady, dezercji, łapówkarstwa, klientelizmu, związków pozamałżeńskich, wiary, pochodzenia, nałogów, zdobytej wiedzy i kwalifikacji do pełnienia funkcji na odpowiednim stanowisku oraz posługiwania się specyficznym dla wojska czy służb językiem. Chcielibyśmy także zwrócić uwagę na zagadnienia związane z kapelanami w wojsku i służbach, szczególnie w latach 1918-1990.

Czy możemy powiedzieć, że mimo zmieniających się czasów pewne imponderabilia pozostały, czy są dalej wyznawane nienaruszalne wartości oraz tradycje i stanowią one trzon ideowy wojska, służb specjalnych czy mundurowych? Czy wywarły one w tych trzech okresach dziejowych wpływ na bieg wydarzeń?

Przewidziana jest publikacja pokonferencyjna, dlatego też prelegenci zobowiązani są do dostarczenia tekstów zgodnych z instrukcją wydawniczą IPN na 30 dni przed wystąpieniem na konferencji. Ostateczny termin nadsyłania referatów upływa więc 10 maja 2022 r.

W przypadku nie dosłania tekstu nie będzie można wziąć udziału w konferencji.

Termin konferencji: 9–10 czerwca 2022 r.

Miejsce konferencji: Częstochowa

Termin zgłoszenia: do 31 października 2021 r.

Program konferencji zostanie ustalony zostanie na początku maja 2022 r.

Konferencja odbędzie się w ramach Centralnego Projektu Badawczego IPN „Komunistyczny aparat represji”.

Koszty uczestnictwa: pracownicy IPN rozliczają udział w ramach delegacji służbowych, natomiast koszty referentów spoza instytucji pokryją organizatorzy.

Zgłoszenia prosimy kierować do:

Bartosz Kapuściak Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN w Katowicach

tel. 32 207 05 67, e-mail: bartosz.kapusciak@ipn.gov.pl

do góry