Nawigacja

Aktualności

Mateusz Kubicki (IPN Gdańsk) z wyróżnieniem Oddziału Polskiej Akademii Nauk w Gdańsku

Komisja doceniła publikację „Zbrodnia w Lesie Szpęgawskim 1939‒1940” wydaną przez IPN.

Prezydium Oddziału PAN w Gdańsku przyznało Mateuszowi Kubickiemu wyróżnienie w konkursie „Nagroda oddziału dla młodych naukowców” za książkę „Zbrodnia w Lesie Szpęgawskim 1939-1940” wydaną przez IPN.

Las Szpęgawski, leżący na północny wschód od Starogardu Gdańskiego, to jedno z najważniejszych miejsc na mapie zbrodni pomorskiej 1939. Już 2 września 1939 r. Niemcy rozpoczęli tam masowe egzekucje, które trwały do stycznia 1940 r. W lesie zabijano nie tylko mieszkańców Starogardu i pobliskich wsi, lecz także Tczewa, Pelplina, Gniewa i Skórcza. Wśród ofiar zbrodni znajdowały się również osoby z zaburzeniami psychicznymi mordowane w ramach niemieckiej akcji „T-4”. Byli to pacjenci relokowani z następujących szpitali psychiatrycznych: w Kulparkowie k. Lwowa, Choroszczy k. Białegostoku, Dziekance k. Gniezna, Gostyninie, Kobierzynie k. Krakowa, Owińskach k. Poznania, Tworkach pod Warszawą i Świeciu nad Wisłą. Jesienią 1944 r. na miejsce kaźni przybyło specjalne komando, które zgodnie z wytycznymi „Akcji 1005” wydobyło z grobów zwłoki, spaliło je, a następnie usiłowało zatrzeć ślady po masowych mogiłach. Jeden z dołów śmierci przypadkowo pominięto. W latach 1945–1947 przeprowadzono ekshumacje, które potwierdziły dokonanie w tym miejscu masowych mordów oraz ingerencji mających zatrzeć ślady niemieckiej zbrodni. Liczbę pomordowanych w Lesie Szpęgawskim szacuje się na 5–7 tys. Aktualnie ustalono personalia ponad 2400 ofiar. Więcej o publikacji.

Zachęcamy do zapoznania się z inną pracą autora „Kapitan ostatni opuszcza swój statek... Józef Władysław Bednarz (1879–1939)”, będącą próbą odtworzenia całościowego życiorysu nieznanej szerzej postaci Józefa Bednarza – bojownika PPS walczącego o wolność ojczyzny, lekarza psychiatry, od 1933 r. dyrektora Krajowego Zakładu Psychiatrycznego w Świeciu nad Wisłą, jednej z ofiar „Intelligenzaktion” na Pomorzu Gdańskim.


Mateusz Kubicki (ur. 1988) – historyk, niemcoznawca, ekonomista. Pracownik Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN Oddział w Gdańsku. Doktorant na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Gdańskiego. Autor książek „Kapitan ostatni opuszcza swój statek… Józef Władysław Bednarz (1879–1939)” i „Zbrodnia w Lesie Szpęgawskim 1939–1940” oraz licznych artykułów na temat historii II wojny światowej i historii gospodarczej po 1945 r. Jego zainteresowania badawcze obejmują II wojnę światową na Pomorzu Gdańskim i na Oceanie Spokojnym oraz historię gospodarczą XX w. Planowany tytuł rozprawy doktorskiej „Okupacja niemiecka w powiecie starogardzkim 1939–1945” pod kierunkiem prof. UG dr. hab. Grzegorza Berendta.

do góry